Co to znaczy, że państwo jest podwójnie śródlądowe?

Co to znaczy państwo podwójnie śródlądowe? Dwa przykłady

Termin co to znaczy państwo podwójnie śródlądowe odnosi się do szczególnej izolacji geograficznej wynikającej z braku bezpośredniego kontaktu z wodami otwartymi. Zrozumienie tej unikalnej sytuacji politycznej i terytorialnej pozwala lepiej poznać wyzwania logistyczne oraz ograniczenia w handlu międzynarodowym, z jakimi mierzą się te odizolowane kraje w codziennym funkcjonowaniu na arenie światowej.

Co to znaczy, że państwo jest podwójnie śródlądowe?

Państwo podwójnie śródlądowe to kraj, który nie posiada dostępu do morza, a co więcej - wszyscy jego sąsiedzi również są całkowicie odcięci od otwartego oceanu. Sytuacja ta sprawia, że aby dotrzeć do wybrzeża, podróżny musi przekroczyć granice co najmniej dwóch różnych państw.

Dlaczego to pojęcie jest tak unikalne?

Większość krajów bez dostępu do morza ma przynajmniej jednego sąsiada, który posiada wybrzeże, co ułatwia handel morski i transport. W przypadku państwa podwójnie śródlądowe lista krajów jest krótka, a logistyka staje się znacznie bardziej skomplikowana. Taka izolacja geograficzna wpływa bezpośrednio na koszty importu oraz eksportu towarów, ponieważ każda przesyłka musi pokonać dodatkowe odprawy celne u pośredników.

Ile jest krajów podwójnie śródlądowych na świecie?

Obecnie na mapie świata odnajdziemy tylko dwa państwa, które spełniają tę definicję. Są to Liechtenstein w Europie oraz Uzbekistan w Azji Środkowej. Choć mogłoby się wydawać, że kraj bez dostępu do morza otoczony krajami bez dostępu do morza to częste zjawisko, w rzeczywistości jest to geograficzna rzadkość.

Liechtenstein i Uzbekistan w praktyce

Liechtenstein, położony w sercu Alp, graniczy jedynie ze Szwajcarią i Austrią – oba te kraje również nie mają dostępu do morza. Uzbekistan z kolei jest otoczony przez pięć krajów: Afganistan, Kazachstan, Kirgistan, Tadżykistan i Turkmenistan, z których każdy jest śródlądowy.

Sytuacja Uzbekistanu stanowi istotne wyzwanie w kontekście dostępu do globalnych rynków. Analizując podwójnie śródlądowe przykłady, widzimy, że handel z resztą świata wymaga ścisłej współpracy z państwami tranzytowymi oraz sprawnie funkcjonujących porozumień dotyczących transportu.

Śródlądowe vs Podwójnie śródlądowe

Kraj śródlądowy

- Przynajmniej jeden sąsiad z dostępem do morza

- Relatywnie łatwiejszy dostęp do portów

- Brak własnego wybrzeża

Kraj podwójnie śródlądowy

- Wszyscy sąsiedzi są śródlądowi

- Wymaga tranzytu przez co najmniej dwa państwa

- Brak własnego wybrzeża

Uzbekistan i wyzwania logistyczne

Uzbekistan, jako gospodarka rozwijająca się, potrzebuje eksportować surowce, głównie bawełnę i gaz.^[1] Kiedyś główną trasą były połączenia kolejowe przez sąsiadów, co bywało kosztowne.

Zmiany stawek tranzytowych oraz warunków przewozu mogą znacząco wpływać na koszty działalności firm eksportowych, dlatego państwa podwójnie śródlądowe są szczególnie wrażliwe na decyzje krajów tranzytowych.

Po przeanalizowaniu tras, zaczęli inwestować w nowe połączenia intermodalne przez porty w Iranie i Gruzji. Nie było to proste – wymagało miesięcy negocjacji dyplomatycznych.

Dziś koszty transportu spadły znacząco, a czas dostaw do portów skrócił się. To pokazuje, że nawet państwo podwójnie śródlądowe może zoptymalizować swoją sytuację dzięki determinacji. ^[2]