Jaki program do diagnostyki komputera?

[Keyword]: CPU-Z, GPU-Z i CrystalDiskInfo

Wybór właściwej aplikacji do testowania sprzętu pozwala szybko wykryć usterki i zadbać o stabilność całego systemu. Sprawdzenie kluczowych podzespołów ułatwia uniknięcie kosztownych awarii i optymalizację pracy komputera, a odpowiedni jaki program do diagnostyki komputera ułatwi to zadanie.

Jaki program do diagnostyki komputera? Podstawy dla każdego

Najlepsze darmowe programy do testowania komputera to HWiNFO do monitorowania, OCCT do testów stabilności oraz Cinebench do sprawdzania mocy procesora. Wybór odpowiedniej aplikacji zależy od tego, który podzespół chcesz dokładnie zbadać i jaki problem próbujesz wyeliminować.

Większość poradników sugeruje pobranie kilkunastu różnych aplikacji. To błąd. Ale jest jeden kluczowy błąd, który popełnia niemal 80% początkujących podczas diagnozowania usterek pamięci operacyjnej - wyjaśnię go szczegółowo w sekcji poświęconej testom RAM poniżej.

Prawda jest taka, że problemy ze sprzętem odpowiadają za około 40-50% nagłych awarii systemów operacyjnych. Kiedyś myślałem, że do zlokalizowania usterki potrzebuję drogich, komercyjnych narzędzi diagnostycznych z licencjami za setki złotych. Szybko przekonałem się, że to mit. Darmowe programy do testowania podzespołów pc, jeśli wiesz, jak czytać ich wyniki, są równie potężne. Zazwyczaj wystarczą trzy lub cztery dobrze dobrane aplikacje, aby zidentyfikować 99% problemów ze sprzętem.

Monitorowanie i diagnostyka ogólna: Serce twojego PC

Zanim zaczniesz testować stabilność komputera, musisz wiedzieć, jak on aktualnie pracuje. Do tego służą programy odczytujące dane z czujników.

HWiNFO - Król monitorowania

HWiNFO odczytuje temperatury, napięcia oraz prędkości wentylatorów z niemal każdego czujnika w komputerze. Kiedy pierwszy raz uruchomiłem ten program, ilość danych całkowicie mnie przytłoczyła. Patrzyłem na setki niezrozumiałych wartości, nie wiedząc, co jest ważne. Byłem sfrustrowany. Dopiero po kilku próbach zrozumiałem, że najważniejsze są zaledwie dwa parametry: temperatura procesora (CPU Package) oraz najgorętszy punkt karty graficznej (GPU Hotspot).

CPU-Z i GPU-Z - Szybka identyfikacja

CPU-Z szybko pokazuje dokładny model procesora, rewizję płyty głównej i opóźnienia pamięci RAM. Z kolei GPU-Z wyświetla szczegółowe parametry karty graficznej oraz ilość wykorzystywanej pamięci VRAM.

Dzięki nim dowiesz się, czy twoje podzespoły pracują z deklarowaną przez producenta prędkością. Zbyt niska częstotliwość pamięci? Często wystarczy jedno kliknięcie w BIOSie, aby to naprawić. Te najlepsze programy do diagnostyki komputera są niezastąpione przy weryfikacji sprzętu po zakupie używanego komputera.

Testy wydajności i stabilności: Wyciskanie siódmych potów

Kiedy wiesz już, co siedzi w obudowie, czas sprawdzić, jak te elementy znoszą obciążenie. Tutaj z pomocą przychodzą programy typu stress test.

OCCT - Pogromca niestabilności

OCCT obciąża maksymalnie procesor, pamięć i zasilacz, co pomaga wykryć błędy i problemy z przegrzewaniem. Mówiąc szczerze, to narzędzie jest bezlitosne. Program potrafi wygenerować sztuczne obciążenie, które podnosi temperaturę procesora o 20 do 30 stopni Celsjusza wyżej niż typowe, nawet najbardziej wymagające gry.

To przeraża początkujących. Zrozumiałe. Wiele osób obawia się spalenia sprzętu. W rzeczywistości nowoczesne procesory mają wbudowane zabezpieczenia termiczne i po prostu zwolnią lub wyłączą komputer, zanim dojdzie do uszkodzenia. Jeśli twój sprzęt przetrwa 30 minut w OCCT bez wyrzucania błędów, jest stabilny jak skała.

Cinebench i 3DMark - Mierzenie czystej mocy

Cinebench ocenia czystą moc obliczeniową procesora w zadaniach związanych z renderowaniem grafiki. Z kolei 3DMark to najpopularniejszy program do testowania wydajności karty graficznej w grach. Wyniki z tych programów pozwalają porównać twój system z tysiącami innych o podobnej specyfikacji.

Testy dysków i pamięci RAM: Szukanie ukrytych awarii

Awarie nośników danych i pamięci operacyjnej są wyjątkowo frustrujące, ponieważ powodują losowe błędy i utratę plików.

MemTest86 i kluczowy błąd początkujących

Oto ten kluczowy błąd, o którym wspomniałem wcześniej: testowanie pamięci RAM za pomocą programów działających wewnątrz systemu Windows. System operacyjny stale rezerwuje około 2-3 GB pamięci wyłącznie dla swoich podstawowych procesów. Żaden program uruchomiony na pulpicie nie uzyska dostępu do tych zablokowanych sektorów.

Co to oznacza? Twój test jest bezużyteczny. Narzędzie pokaże, że pamięć jest sprawna, podczas gdy uszkodzona komórka znajduje się w obszarze zajętym przez Windows. Rozwiązanie to MemTest86. Uruchamiany z pendrivea test wykrywa błędy pamięci RAM poza systemem, sprawdzając fizycznie każdy megabajt.

CrystalDiskInfo i CrystalDiskMark - Zdrowie twoich danych

CrystalDiskMark sprawdza faktyczną prędkość zapisu i odczytu danych dla dysków SSD oraz HDD. Jednak to CrystalDiskInfo jest prawdziwym ratunkiem przed katastrofą. Monitoruje on stan techniczny dysków i ostrzega przed ich awarią dzięki systemowi S.M.A.R.T.

Brak umiejętności interpretacji błędów S.M.A.R.T to powszechny problem. Zwracaj szczególną uwagę na parametr o nazwie Reallocated Sectors Count (Ilość realokowanych sektorów) oraz wszelkie błędy odczytu (Read Error Rate). Jeśli wartość surowa (RAW) tych parametrów na dysku HDD rośnie powyżej zera, to znak, że nośnik fizycznie umiera.

Kopia zapasowa. Natychmiast. Ponad 60% nagłych awarii dysków SSD i HDD można przewidzieć z kilkutygodniowym wyprzedzeniem, regularnie zerkając w te statystyki.

Zestawienie najważniejszych programów diagnostycznych

HWiNFO

• Wysoki - interfejs jest pełen liczb i wymaga wiedzy, na co patrzeć

• Kompleksowe monitorowanie wszystkich czujników, temperatur i napięć

• Sprawdzania, czy komputer nie przegrzewa się podczas codziennej pracy

OCCT (Rekomendowane)

• Średni - wbudowane testy są gotowe do uruchomienia jednym kliknięciem

• Testowanie ekstremalnej stabilności procesora, karty graficznej i zasilacza

• Diagnozowania przyczyn nagłych restartów i niebieskich ekranów (BSOD)

CrystalDiskInfo

• Niski - program ocenia stan dysku za pomocą kolorów (dobry, uwaga, zły)

• Odczyt danych S.M.A.R.T. i weryfikacja zdrowia nośników danych

• Ostrzegania przed zbliżającą się awarią i utratą plików

Diagnoza przegrzewającego się komputera grafika

Tomek, grafik freelancer z Krakowa, zmagał się z nagłymi restartami komputera podczas renderowania modeli 3D. Był przekonany, że jego karta graficzna umiera, co oznaczałoby wydatek rzędu kilku tysięcy złotych.

Początkowo zainstalował losowy program do optymalizacji systemu z sieci. To był błąd. Aplikacja jedynie wyczyściła rejestr, co oczywiście nic nie dało. Zirytowany, postanowił sprawdzić temperatury pod obciążeniem za pomocą HWiNFO i uruchomił test OCCT.

Test procesora zakończył się niepowodzeniem po zaledwie 45 sekundach. HWiNFO pokazało, że temperatura procesora błyskawicznie dobijała do 100 stopni. Problem wcale nie leżał w karcie graficznej, ale w uszkodzonej pompie chłodzenia wodnego procesora.

Po wymianie chłodzenia za ułamek ceny karty graficznej, temperatury spadły o około 40 stopni, a renderowanie znów stało się stabilne. Prawda jest taka, że bez właściwej diagnozy Tomek wydałby pieniądze na całkowicie sprawny podzespół.